Bevolkingsonderzoek darmkanker, hoe werkt dat?

Wie meedoet aan het bevolkingsonderzoek darmkanker, hoopt vanzelfsprekend niet te vernemen dat zijn of haar testuitslag aanleiding vormt voor nadere studie. Is dat onverhoopt toch het geval, dan bent u in Reinier de Graaf op de goede plek.

Deskundigheid, duidelijkheid en snelheid. Dat is wat iedereen verwacht van zijn zorgverleners. Wie zich in Reinier de Graaf meldt voor een dikke-darm-onderzoek, bijvoorbeeld omdat het bevolkingsonderzoek bloed in de ontlasting heeft aangetoond, is in goede handen.

Ter plekke en op dezelfde dag van de scopie verneemt u of alles in orde is of dat er reden is tot aanvullend onderzoek en een eventuele behandeling. In dat tweede scenario worden onmiddellijk alle afspraken gemaakt. U weet precies waar u de komende periode aan toe bent en zal zo snel mogelijk helderheid hebben over diagnose en mogelijke behandeling. Het is een groot voordeel dat ons ziekenhuis alles in huis heeft voor het vervolg van de gewenste zorg.

Vast aanspreekpunt

“Als er onverhoopt kwaadaardige poliepen worden gevonden, word iemand vanaf het eerste moment begeleid door dezelfde gespecialiseerde verpleegkundige”, zegt maag-, darm- en leverarts Daniëlle Josemanders. “Die is het vaste aanspreekpunt en kan altijd worden gebeld voor vragen of ondersteuning. Soms gaat dat zelfs door totdat iemand buiten het ziekenhuis revalideert na een operatie.”

Josemanders is een van de vier MDL-artsen in Reinier de Graaf die een coloscopie (een endoscopisch onderzoek van de dikke darm) mogen uitvoeren in het kader van het bevolkingsonderzoek. “Wij doen er jaarlijks een paar honderd”, vertelt ze. “Patiënten kunnen hier dus rekenen op ervaren handen.”

Samen uitstippelen

Stel, u gaat naar Reinier de Graaf voor een coloscopie. Wat kan u verwachten? Josemanders: “De coloscopie is bedoeld om naar darmpoliepen te zoeken. Vinden wij poliepen, dan verwijderen we die en laten ze microscopisch onderzoeken. De patiënt krijgt hier op dezelfde dag de uitslag van wat wij met het blote oog kunnen zien. De microscopische uitslag is er na een week. Zijn de poliepen goedaardig, dan bieden we aan over een paar jaar automatisch te worden uitgenodigd voor een nieuw onderzoek om te bekijken of zich geen nieuwe poliepen hebben ontwikkeld. Als we op de dag van de coloscopie vermoeden dat de poliepen kwaadaardig zijn en er sprake is van kanker, dan gaan we onmiddellijk samen met de patiënt een zorgpad uitstippelen. Dat is een belangrijk verschil met veel zelfstandige behandelcentra, waar je alleen de vermoedelijke diagnose krijgt en vervolgens naar een ziekenhuis moet worden verwezen voor de gewenste aanvullende zorg en behandeling.”

Binnen twee weken

Afspraken voor een CT-scan, longfoto, bloedonderzoek en eventuele MRI-scan worden direct in de agenda gezet. Twee weken erna heeft de patiënt alle onderzoeken ondergaan en is zijn of haar behandelplan vastgesteld. De kans bestaat dat chirurgisch tumorweefsel moet worden verwijderd. “In Reinier de Graaf doen we dat altijd via het type operatie dat het minst belastend is”, zegt Jan Willem Dekker, chirurg gespecialiseerd in maagdarmkanker. “Bij een kijkoperatie, ook minimaal-invasieve operatie genoemd, worden slechts kleine sneetjes gemaakt. De patiënt heeft dus een minder grote wond, herstelt sneller en houdt minder littekens aan de ingreep over. We verrichten deze operatie 150 keer per jaar, dus er is veel expertise opgebouwd.”

Soepel en doordacht

Goede zorg is vaak een kwestie van doordacht en soepel samenspel. Van zorgverleners die hun expertises op elkaar afstemmen en de patiënt zo de beste kwaliteit bieden. Want het geheel is nog altijd meer dan de som der delen. Voor patiënten met darmkanker kan dan ook de ervaring en kennis van medisch oncologen nodig zijn. Die voorzien in chemotherapie, en/of immunotherapie. Bij die laatste behandeling kunnen bij sommige patiënten specifieke tumorcellen worden aangepakt door hun afweersysteem te versterken.

Fysiotherapie en voedingsadvies voor 75-plussers

Het bevolkingsonderzoek loopt van 55 tot 75 jaar. Maar wat als u ouder bent? Chirurg Jan Willem Dekker ontwikkelde samen met zijn team een programma waarbij senioren zo goed mogelijk voorbereid de operatie ingaan. Ook daarna worden ze intensief begeleid, zodat ze zo snel mogelijk terug zijn op hun oude niveau. “Ik heb promotieonderzoek verricht naar de uitkomsten van maagdarmkankeroperaties. De uitkomst bij 75-plussers was net zo goed als bij jongeren, zolang ze maar het eerste jaar na de ingreep goed doorkwamen. Daarom willen we inzetten op een zo goed mogelijke conditie in de eerste maanden na de operatie.”

Het heeft in Reinier de Graaf geleid tot een programma waarmee 75-plussers in de aanloop naar hun ingreep reserves opbouwen en in de best mogelijk staat naar het ziekenhuis gaan. Dekker: “Patiënten krijgen bijvoorbeeld fysiotherapie en voedingsadviezen. Een betere conditie tijdens de operatie leidt niet alleen tot betere overlevingskansen, maar ook tot beter functioneren en dus een hogere levenskwaliteit na de ingreep.”