Optimale zorg bij chemisch ongeluk

Op een en dezelfde ochtend hebben zich afgelopen dinsdag bij de Spoedpost Delft vier personen gemeld die chemicaliën over zich heen hadden gekregen. Gelukkig waren het geen echte slachtoffers, maar vormden ze het middelpunt van een zogeheten CBRN-oefening voor artsen en medewerkers van Reinier de Graaf.

Dienstdoende krachten van de Spoedeisende Hulp (SEH) moeten een besmette patiënt optimaal van dienst kunnen zijn en tegelijkertijd voorkomen dat zijzelf, collega’s en andere patiënten ook worden aangetast. Omdat dergelijke materie geen dagelijkse praktijk is, wordt er in Reinier de Graaf regelmatig op geoefend. Zo ook afgelopen dinsdagochtend.

Chemisch

“Het was de eerste keer dat we oefenden op een specifiek onderdeel van de in 2014 opgestelde procedure Acute Opvang van CBRN-slachtoffers”, zegt Martijn Does. Hij is in Reinier de Graaf Ziekenhuis Rampenopvangplan (ZiROP-) en Calamiteitencoördinator. “De B van ‘biologisch’ hebben we vorig jaar gedaan, samen met het LUMC uit Leiden, toen we trainden op wat we horen te doen bij een ebola-uitbraak. Ditmaal draaide het om de C van ‘chemisch’. De procedure daarvoor is grotendeels hetzelfde als bij de R van ‘radiologisch’ en N van ‘nucleair’, zodat die twee automatisch zijn meegenomen in deze oefening.”

Ongevallen en rampen

Ongeveer 25 Reinier-krachten deden mee. Het ging onder meer om SEH-artsen, SEH-verpleegkundigen, een arts-assistent Chirurgie, Interne Hulpverleners en medewerkers van de afdeling Beveiliging. Op de achtergrond bekleedde de Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR) Haaglanden de coördinerende rol, precies zoals in de regio gebeurt bij werkelijke ongevallen en rampen.

Ongebluste kalkpoeder

Het gezelschap werd eerst geconfronteerd met een man die ongebluste kalkpoeder over zich heen had gekregen. Daarna volgden twee personen die waren aangetast door de smeerolie Phosdrin. In beide gevallen betekende dat onder meer dat de SEH-krachten snel beschermende kleding moesten aantrekken om besmettingsgevaar te voorkomen én dat de ontsmettingsunit in de ambulancesluis rap diende te worden ingericht. In die ruimte kunnen met water de chemicaliën van het slachtoffer worden afgespoeld.

Kort en krachtig

SEH-verpleegkundige Brigitte Koop bedacht mede de scenario’s die de deelnemers kregen voorgeschoteld. Zij blikt tevreden terug. “We hebben veel geleerd. Een voorbeeld? Zorgverleners moeten kort en krachtig met elkaar communiceren wanneer iemand wordt ontsmet. Het is onmogelijk uitgebreid van gedachten te wisselen op het moment dat je met je beschermende kleding en een volgelaatmasker in de ambulancesluis staat waar bovendien het geluid van stromend water klinkt dat nodig is om te decontamineren.”

Veel beter

Does: “Reinier de Graaf wil zo goed mogelijke opvang bieden bij een noodprocedure. Dáárom hebben we geoefend. Dat leverde direct resultaat op. Het eerste scenario - waarin iemand ongebluste kalkpoeder over zich heen had gekregen - hebben we tweemaal gedaan. De tweede keer ging het veel beter. Nu gaan we de oefening evalueren om nog meer verbeterpunten in kaart te brengen waarmee we ons voordeel kunnen doen.”